Kumbento Boys, 1984

May panahong tinaguriang “Kumbento Boys” ang mga estudyante ng Pasig Catholic College (PCC), at marahil may kaugnayan dito ang pangyayaring parang nakakulong sa apat na pader ng kumbento ang naturang paaralan at katabi ng simbahan. Esklusibo noon para sa mga lalaki ang mataas na paaralan, at napakahigpit ng patakaran mulang pananamit at gupit ng buhok hanggang aralin at pagliliwaliw o panliligaw. Katapat ng PCC ang Colegio del Buen Consejo, na para naman sa mga babaeng magaganda ngunit halos balót na balót ang katawan sa haba ng manggas at paldang ayaw yatang ipasilip ng mga madre sa mga kabataan ng katabing paaralan.

Nagbalik ako sa PCC noong Sabado, 21 Pebrero 2009, upang gunitain ang ika-96 taon ng pagkakatatag nito at ang ika-25 anibersaryo ng aming pagtatapos. Nagulat ako sa matatangkad na gusali na humalili sa dating mga punongkahoy na halos sansiglo ang tanda. Maayos ang entablado na dating basketbolan namin. Malinis ang pasilidad, at halos inmakulada ang sementadong espasyong laan sa pagtitipon-tipon ng mga tao. Naging coed na ang paaralan, subalit ang balita ko’y pinagbubukod pa rin ang mga babae sa mga lalaki sa ilang pagkakataon.

Saka isa-isang nagbalik sa akin ang mga alaala. Ang mga dating patpating kabataan ay nagsitabaan ngayon, at hindi ko alam kung habang nagkakabilbil ay sumasabay din ang kapal ng bulsa at ranggo sa opisina o negosyo. Hindi ko na halos matandaan ang iba, marahil dahil nagkasalamin, tumangkad, pumuti ang buhok, nagkaasawa o nagsawa sa asawa, pero lalong kumikisig. Nagkaroon siyempre ng inuman, at maiinit na huntahang sinasaliwan ng tawanan at biruan. Malaki ang papel ni Sandi Martin sa pagtitipon, na laging may paalaala sa mga pulong at aktibidad ng pangkat. Kasama si Vic Sanchez, na pangulo ng Kumbento Boys 1984, nagpakulo ang pangkat ng mga proyektong lumalampas sa inaasahan sa paaralan.

Totoo ang sermon ni Fr. Jade Licuanan, na isa nang paring matino at kasama ko sa seksiyong Lark, na nagbulay-bulay sa nakalipas. Ang trahedya noon ng Kumbento Boys ay tila nakawala sila sa kural makaraang makaraos sa hay-iskul, kaya pagtuntong sa unibersidad ay nagkaroon ng rayuma sa batok dahil sa kalilingon sa tsiks. Ang mga dating di-makapagladlad ay bumigay din, at nakahanap ng kapalaran na hindi naranasan noong nasa loob ng kumbento. Mas lumawak ang mga silid-aklatan, bilyaran at tomaan, at natural na mapabilang ang iba sa frat kung hindi man relihiyosong orden. Naghiwalay ng lipad ang Falcon, Hawk, Lark, at Oriole, at gaya ng kasabihan ay naghanap ng sariling pugad at kani-kaniyang pangarap.

Ngunit higit sa usaping seksuwal, ang paglisan ng Kumbento Boys sa paaralan ay pagharap sa higit na hamon ng buhay. May ibang napilitang kumayod agad at magsarili, magtayo ng negosyo at humawan ng landas, o kaya’y maglagalag at makipagsapalaran sa ibang bansa, samantalang ang iba’y nagsunog muna ng kilay at nalagasan ng balahibo bago naging abogado, inhinyero, pari, negosyante, arkitekto, chef, ahente, doktor, aktibista, guro, politiko, musikero, at manunulat. Sa pagkikita-kita ng mga dating magkakabarkada at magkakaklase, parang wala sa lugar ang pagpapataasan ng ihi at pagmamagara ng nagawa. Higit na mahalaga ang pagtatagpo nang tapat, at sa piling ng ilang bote ng serbesa ay itatakda ang samahang ‘ika nga’y walang iwanan.

Alanganin ang aming pagtatapos noon. Ang 1984 ay magulong yugto sa Filipinas dahil sa protesta ng iba’t ibang organisasyon sa pagkakapaslang noong 1983 kay Sen. Benigno Aquino, at sa unang pagkakataon ay naipundar ang Student Council. Napakaraming impraestruktura ang ginagawa noon sa Pasig mulang Manggahan at Dr. Sixto Antonio Avenue hanggang Bagong Ilog, San Joaquin at Pateros, at maiiyak ka sa trapik. Noong 1984 ay pinaslang ang Punong Ministro ng India, si Indira Gandhi. Umurong ang puwersang Amerikano sa Lebanon. Pinasabugan ng Irish Republican Army ang Grand Hotel sa Brighton na muntik nang magpahamak kay Margaret Thacher. Tumindi ang tagtuyot sa Ethiopia at nagdulot ng tagsalat. Sa larangan ng panitikan, yumao ang mga makatang sina Vincente Aleixandre at John Betjeman, ang mga mandudulang sina Eduardo de Fillipo at Lillian Hellman, ang mga nobelistang sina Truman Capote, Julio Cortazar, Liam D’Flaherty, J.B. Priestley, at Mikhail Sholokov. Nagkaroon ng konsiyerto ang Band Aid, para tulungan ang nagugutom sa Ethiopia. Naimbento at inilabas ang silicon microchip na kayang magkarga ng maraming datos kaysa dati. At higit sa lahat, inilabas sa unang pagkakataon ang pagsusuring DNA sa mga unggoy na higit na malapit sa tao kaysa gorilya.

Sa madali’t salita, panahon ng malalaking pagbabago at rebolusyon ang 1984.

Kung marami ang yumao noon at nangawala sanhi ng pampolitika at pangkabuhayang pagpapasiya ay marami rin ang isinilang para maging bayani sa kani-kaniyang paraan. Ang bayani na aking tinutukoy ay malayo sa anyo ng superhero na gaya ni Batman o Gagambino. Ang bayani na ipakakahulugan ay alinsunod sa sinaunang dalumat nito, ang pagtutulungan ng mga tao at pagsasakripisyo tungo sa isang lunggati, ang pagtitindig ng organisadong hanay o samahan, na ang manipestasyon ay matutunghayan sa Aklasang Bayan sa EDSA [EDSA People Power] na magpapatumba sa rehimen ni Pang. Ferdinand E. Marcos.

Nanghihinayang ako at kinakailangan kong umalis kaagad nang hindi man lang nakakausap nang matagal ang mga dati kong batch mate. Kailangan kong pasalamatan ang aking paaralan at ang mga guro, at higit sa lahat, ang mga kaklase, kaibigan, at kakilala sa kumbento na nananatiling tapat sa nakaraan samantalang handang magtaya sa hinaharap.

Advertisements

2 Tugon

  1. natouched naman ako(speechless)

    Masaya ako at nagbunga rin ang aming pinaghirapan ng ilang taon!

    Congrats sa ating lahat for a job well done at Maraming Salamat sa inyong pagdalo at pagsuporta!

    Be proud Kumbentoboys’84 🙂

  2. Greetings. 🙂

Mag-iwan ng Tugon

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Baguhin )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Baguhin )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Baguhin )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Baguhin )

Connecting to %s

%d bloggers like this: